Astry, Aster, ok. 250 gat. kosmopolitycznych bylin z rodziny astrowatych (złożonych); kwiaty brzeżne w koszyczku, barwne (najczęściej fioletowe, niebieskie lub białe), koszyczki zwykle w baldachokształtnych wiechach; w Polsce 3 gat. rodzime: astry solny, Aster tripolium (wzdłuż wybrzeży M. Bałtyckiego i na solankach śródlądowych), aster alpejski, Aster alpinus (w Tatrach), astry gawędka, Aster amellus (na niżu); wiele gat. w licznych odmianach sadzi się na rabatach, np. aster karłowaty, Aster dumosus (tzw. Michałki), lub astry wirginijski, Aster novi-belgii (tzw. Marcinki); kwitną zwykle jesienią. Bratki, Viola wittrockiana, dwuletnia roślina ozdobna z rodziny fiołkowatych, otrzymana ze skrzyżowania 3 gat. fiołka: Viola lutea, Viola altaica, Viola tricolor; pędy wzniesione lub rozesłane; liście dolne jajowate, górne - lancetowate; kwiaty grzbieciste, 5-płatkowe, osadzone na szypułkach pojedynczo w kątach liści; na rabatach i w pojemnikach są uprawiane liczne odmiany różniące się porą kwitnienia, barwą kwiatów (jedno- lub wielobarwne, często z ciemną plamką na 3 dolnych platkach, niekiedy paskowane); bratki ogrodowe rozmnaża się przez wysiew nasion w czerwcu-lipcu; na stałe miejsca sadzi się wczesną wiosną; wymaga zabezpieczenia na zimę. Nazwy bratek używa się w medycynie, zwł. lud. na określenie fiołka trójbarwnego, Viola tricolor, i ziela fiołka polnego, Viola arvensis, stosowanych gł. jako lek moczopędny, napotny i wykrztuśnie
Brokuł,
jednoroczna roślina warzywna z rodziny kapustowatych (krzyżowych), blisko spokrewniona z kalafiorem i podobnie uprawiana; brokuł włoski (kapusta szparagowa), Brassica oleracea var. botrytis italica, wykształca liczne zielone kwiatostany (tzw. róże) na długich (20-25 cm), mięsistych pędach, wyrastających z kątów liści; spożywane są róże wraz z pędami i wyrastającymi z nich liśćmi; b. jest rośliną uprawną starszą od kalafiora; rozpowszechniony we Włoszech od czasów staroż., w Polsce od XVII w., gł. w uprawie amatorskiej; brokuł przewyższa kalafiory zawartością białka, wapnia, żelaza, fosforu oraz witamin C, B1, B2, PP i in.; brokuł zwyczajny, Brassica oleracea var. botrytis cymosa, bardziej podobny do kalafiora; w krajach o łagodnej zimie uprawiany jako roślina ozima.
Cebula
- podziemny, skrócony pęd o mięsistych liściach bezzieleniowych, zw. łuskami (gromadzą one substancje zapasowe, gł. cukry); ma budowę pąka, oś pędu jest skrócona i tworzy tzw. piętkę; pędy kwiatowe powstają na ogół tylko raz (np. u tulipana, cebuli zwyczajnej), u niektórych roślin przez kilka lat (np. u narcyza); cebula jest organem rozmnażania wegetatywnego
Cebula ozima
- podziemny, skrócony pęd o mięsistych liściach bezzieleniowych, zw. łuskami (gromadzą one substancje zapasowe, gł. cukry); ma budowę pąka, oś pędu jest skrócona i tworzy tzw. piętkę; pędy kwiatowe powstają na ogół tylko raz (np. u tulipana, cebuli zwyczajnej), u niektórych roślin przez kilka lat (np. u narcyza); cebula jest organem rozmnażania wegetatywnego cebula ozima.
Cebula zimująca
- podziemny, skrócony pęd o mięsistych liściach bezzieleniowych, zw. łuskami (gromadzą one substancje zapasowe, gł. cukry); ma budowę pąka, oś pędu jest skrócona i tworzy tzw. piętkę; pędy kwiatowe powstają na ogół tylko raz (np. u tulipana, cebuli zwyczajnej), u niektórych roślin przez kilka lat (np. u narcyza); cebula jest organem rozmnażania wegetatywnego cebula zimująca.
Groch,
Pisum, rodzaj z rodziny bobowatych (motylkowatych); jednoroczne rośliny zielne o wiotkich łodygach; liście pierzastozłożone; owocem jest strąk; w systematyce grochu, dotychczas nie ustalonej, rozróżnia się najczęściej 6 gat.; jedną z najstarszych roślin uprawnych jest groch zwyczajny, Pisum sativum (jego nasiona znajdowano w wykopaliskach z epoki kamienia i brązu); łodyga lekko kanciasta z wąsami czepnymi; przylistki bez plam, kwiaty duże białe; obecnie rozpowszechniony na obszarach klimatu umiarkowanego w wielu odmianach: do zbioru na zielono (konserwy, mrożonki, na susz), dla jadalnych nasion (groch łuskowy, z wyściółką pergaminową strąków) lub dla całych strąków (groch cukrowy, bez wewn. wyściółki); odmiany różnią się m.in.: wysokością (karłowe, średniowysokie, tyczne - ponad 1,5 m wys.), barwą, wielkością i kształtem nasion oraz strąków; nasiona grochu zwyczajnego mają dużą wartość energ. i odżywczą; w stanie świeżym zawierają przeciętnie 75% wody, 7% białka, 11% cukrów, 0,4% tłuszczu, związki żelaza, fosforu, wit. z grupy B, wit. C, PP, prowit. A. i in.; w suchych nasionach jest do 34% białka i do 60% cukrów (gł. skrobia); w zależności od odmiany i warunków uprawy plon zielonych strąków wynosi 6-15 t z ha, plon nasion 2-6 t z ha; groch zwyczajny jest cenną rośliną w płodozmianie (poprawia strukturę gleby), użytkowany też bywa na paszę (grochowiny). Jako roślina pastewna powszechnie jest uprawiany groch błękitnopurpurowy.
Grunt
- ziemia orna , w ekonomice rolnej i geografii gosp. część użytków, poddawana systematycznej uprawie za pomocą podstawowych narzędzi roln., gł. pługa; na g.o. uprawia się tzw. rośliny polowe.
Gruntowe warzywa
to rośliny zielne (jednoroczne, dwuletnie lub wieloletnie), które służą człowiekowi za pokarm bez technologicznego przerobu - w postaci naturalnej. Mogą być spożywane w całości lub tylko częściowo (nasiona, kwiatostany, owoce, pędy, liście, korzenie).Można je zjadać na surowo, ugotowane, usmażone lub upieczone. Używane są również w przetworach lub jako przyprawy. Uprawą i produkcją warzyw zajmuje się warzywnictwo. Warzywa bardzo ważnym składnikiem odżywczym człowieka - stanowią źródło witaminy C i prowitaminy A, a także błonnika i składników mineralnych. Mają wysoką wartość biologiczną i dietetyczną.
Kalarepa
[wł. < łac.], Brassica oleracea var. gongyloides, roślina warzywna z rodzaju kapusta; w pierwszym roku uprawy wytwarza nad ziemią kuliste, wydłużone lub spłaszczone zgrubienie łodygowe, o średnicy do 20 cm, zw. główką, barwy od zielonawej do fioletowej; główki, o dużej wartości odżywczej (zawierają znaczne ilości cukrów, witamin, białka), spożywane po ugotowaniu lub na surowo; u kalarepy szklarniowej i inspektowej jadalne są także młode liście, wyrastające z główki; w uprawie na nasiona - kalarepa jest rośliną dwuletnią.
Kapusta,
Brassica, rodzaj z rodziny kapustowatych (krzyżowych); obejmuje wiele dwuletnich, rzadziej jednorocznych gat. roślin o silnym systemie korzeniowym, występujących na obszarach klimatu umiarkowanego i chłodnego; kwiaty zwykle żółte, owoc - łuszczyna; do rodzaju kapusta zalicza się rośliny warzywne, wywodzące się od gat. Brassica oleracea var. silvestris, rosnącego dziko na skalistych, mor. wybrzeżach zach. i pd. Europy; należą tu odmiany bot. i pododmiany Brassica oleracea: np. kapusta
Kapusta chińska
, Brassica chinensis, tworzy luźne główki z ciemnozielonych, krótkich, pomarszczonych liści; uprawiana zwł. w Chinach (z nasion - olej). W rolnictwie duże znaczenie gosp. mają pododmiany bot. nie tworzące główek, objęte wspólną nazwą - kapusta pastewna, o sztywnej łodydze, wys. 1,5-2 m, liściach dużych, mięsistych, pofałdowanych, uprawiane gł. w zach. Europie i USA na mlekopędną paszę; kapusta chińska zawiera dużo witamin i białka; plon zielonej masy 40-60 t z ha i więcej.
Kapusta ozdobna
(krzyżowe), Brassicaceae (Cruciferae), rodzina roślin zielnych z klasy dwuliściennych; ok. 3 tys. gat., występujących gł. w umiarkowanej i zimnej strefie półkuli pn.; liście najczęściej pierzastosieczne; kwiaty obupłciowe, owadopylne, w groniastych kwiatostanach; kielich kwiatowy składa się z 4 działek, a korona z 4 płatków ułożonych na krzyż; owocem jest najczęściej łuszczyna lub łuszczynka. W Polsce rośnie ponad 100 gat., np. z rodzaju rzeżucha, brukiew, czosnaczek, urzet; wiele gat. w uprawie polowej i ogrodowej (np. kapusta, rzodkiewka, brukiew, rzepak, chrzan), a także jako kapusty ozdobne (np. lewkonia, smagliczka); liczne kapustowate są chwastami (np. tasznik, tobołki). Kapusta ozdobna to ozdoba twojego ogrodu, wazonu, bukietu.
Kapusta pekińska,
Brassica pekinensis, tworzy zbite, długie główki, o gładkich, jasnych liściach; uprawiana w Chinach od V w. n.e., obecnie w USA i krajach eur.; ceniona ze względu na wysoką zawartość egzogennego aminokwasu - lizyny. Kapusta pekińska doskonala na surowo i po ugotowaniu.
Koper,
Anethum graveolens, jednoroczna roślina z rodziny selerowatych (baldaszkowatych), pochodzenia śródziemnomor.; łodyga wys. do 120 cm, pusta w środku, rozgałęziająca się; liście sinozielone, potrójnie pierzaste; ziele przyprawowe (tzw. koperek) i owoce (spłaszczone rozłupki) zawierają olejek eteryczny (gł. składnik karwon). Koper użytkowany w przemyśle spoż. i kosmetycznym.
Kwiaty
- przekształcony, skrócony pęd rośliny kwiatowej; organ sporofitu, w którym wykształcają się elementy rozrodu płciowego roślin nasiennych. U większości roślin okrytozalążkowych kwiat składa się z: słupków, u wielu także z okwiatu (często zróżnicowanego na działki kielicha i płatki korony). Kupujcie kwiaty.
Lewkonia,
Matthiola, rodzaj z rodziny kapustowatych; obejmuje ok. 50 gat. pochodzących z pd. Europy i wsch. Azji; pędy pokryte szaropopielatym kutnerem, liście całobrzegie, lancetowate; kwiaty różnej barwy, pachnące, zebrane w szczytowe grona; jako ozdobne rośliny jednoroczne są uprawiane: maciejka, lewkonia letnia, Matthiola incana annua, lewkonia jesienna, Matthiola autumnalis, oraz gat. dwuletni lewkonia zimowa, Matthiola incana hiberna; w obrębie gat. istnieją liczne rasy i odmiany, uprawiane w gruncie i pod osłonami, na rabatach i na kwiaty cięte; szczególnie cenione są odmiany z tzw. wskaźnikiem pełności kwiatów, umożliwiającym już w stadium siewek wybór roślin, które wytworzą kwiaty pełne.
Lobelia
, stroiczka, Lobelia, roślina zielna lub krzewinka; ponad 200 gat. w strefie umiarkowanej i międzyzwrotnikowej; liście pojedyncze; kwiaty drobne, różnych barw, zwykle zebrane w grona; w Polsce (w jeziorach Pomorza) lobelia jeziorna, Lobelia dortmanna, bylina o liściach równowąskich, kwiatach białych; lobelia rozdęta, Lobelia inflanta, roślina jednoroczna o kwiatach niebieskich, pochodząca z Ameryki Pn., jest uprawiana jako leczn. (alkaloid lobelina) i ozdobna; na rabatach sadzi się także inne gat., m.in. Lobelia cardinalis.
Marchew,
Daucus carota, dwuletnia roślina z rodziny selerowatych (baldaszkowatych), występująca w strefie umiarkowanej i podzwrotnikowej (Europa, Azja, Afryka); rośnie dziko w całej Polsce (łąki, przydroża, przychacia); jako roślina jadalna jest znana od ok. 2 tys. lat p.n.e.; obecnie uprawia się liczne odmiany marchwi jadalnej i pastewnej; w pierwszym roku uprawy tworzy rozetę pierzastodzielnych liści i mięsisty korzeń spichrzowy, w drugim roku - pęd kwiatowy, wys. 40-100 cm; kwiaty drobne, białe, w baldachach; owocem jest rozłupka, złożona z 2 żeberkowanych, szczeciniastych niełupek; marchew jadalna ma korzeń kulisty, owalny, cylindryczny lub wrzecionowaty, barwy pomarańczowoczerwonej, o znacznej wartości biol. ze względu na wysoką zawartość karotenoidów, cukrów (4,2-6,3%), soli miner. i in.; jest spożywana na surowo lub po ugotowaniu, w postaci soków, konserw i in.; w Polsce uprawiana pod folią na zbiór wczesny (tzw. karotka) lub w polu - na zbiór późniejszy; marchew pastewna o dużym wrzecionowatym lub cylindrycznym korzeniu, barwy białej, żółtej, pomarańczowej lub fioletowej, dostarcza cennej paszy w postaci korzeni (ok. 60-70 t z ha) i naci.
Nasiona
- bot. organ rozmnażania się roślin nasiennych, zawierający zarodek; rozwija się z zalążka; w skład nasion u różnych roślin wchodzi oprócz zarodka bielmo, obielmo i łupina; nasiono zawiera materiały zapasowe (skrobię, tłuszcze, białka) zmagazynowane w bielmie (nasiona bielmowe) lub w liścieniach (nasiona bezbielmowe); z osłonek zalążka tworzy się łupina nasienna, na której widoczny jest ślad "sznureczka", tzw. znaczek, oraz zagłębienie będące pozostałością po "okienku"; często na powierzchni łupiny wykształcają się różne twory, np. włoski. Nasiona roślin nagozalążkowych są nagie, okrytozalążkowych chronione przez owoc. Dojrzałe nasiona znajduje się w stadium anabiozy: nie pobiera pokarmu, nie rośnie, b. słabo oddycha; zachowuje zdolność do kiełkowania przez długi czas (nawet wiele lat). Rozmiary i waga nasion są różne: nasiona storczykowatych są b. małe, ważą ok. 0,3.10-6kg, natomiast nasiona palmy seszelskiej ważą ok. 9 kg. Nasiona mają różnorodne zastosowanie: są materiałem siewnym, źródłem pożywienia człowieka i zwierząt, dostarczają składników do produkcji leków, kosmetyków, barwników itp.
Nasiona kwiatów
, służą do produkcji roślin ozdobnych do celów dekor. oraz dostosowanym do tych celów użytkowaniem; z nasion kwiatów otrzymujemy rośliny uprawiane na kwiaty cięte i w pojemnikach, także rośliny do nasadzeń i rozmnażania (np. cebule, kłącza, rozsada, sadzonki, nasiona, materiał szkółkarski) zarówno w gruncie, jak i pod osłonami (szklarnie, tunele foliowe, inspekty). Rośliny ozdobne uprawiano już w staroż. Persji, Egipcie i Rzymie, w średniowieczu sadzono nasiona kwiatów w ogrodach przyklasztornych i król.; do rozwoju kwiaciarstwa przyczyniły się wyprawy krzyżowe, a w XVI i XVII w. - wyprawy handl. i podróżnicze, z których przywożono nowe, egzotyczne gat. roślin; od XIX w. powstawały wyspecjalizowane firmy ogrodn., które zajmowały się uprawą roślin ozdobnych, wymianą i zbytem, potem także hodowlą nowych odmian, m.in. przez selekcję mutantów, krzyżowanie różnych gat. i form.
Nasiona warzyw
- bot. organ rozmnażania się roślin nasiennych, zawierający zarodek; rozwija się z zalążka; w skład nasion u różnych roślin wchodzi oprócz zarodka bielmo, obielmo i łupina; nasiono zawiera materiały zapasowe (skrobię, tłuszcze, białka) zmagazynowane w bielmie (nasiona bielmowe) lub w liścieniach (nasiona bezbielmowe); z osłonek zalążka tworzy się łupina nasienna, na której widoczny jest ślad "sznureczka", tzw. znaczek, oraz zagłębienie będące pozostałością po "okienku"; często na powierzchni łupiny wykształcają się różne twory, np. włoski. Nasiona roślin nagozalążkowych są nagie, okrytozalążkowych chronione przez owoc. Dojrzałe nasiona znajduje się w stadium anabiozy: nie pobiera pokarmu, nie rośnie, b. słabo oddycha; zachowuje zdolność do kiełkowania przez długi czas (nawet wiele lat). Rozmiary i waga nasion są różne: nasiona storczykowatych są b. małe, ważą ok. 0,3.10-6kg, natomiast nasiona palmy seszelskiej ważą ok. 9 kg. Nasiona mają różnorodne zastosowanie: są materiałem siewnym, źródłem pożywienia człowieka i zwierząt, dostarczają składników do produkcji leków, kosmetyków, barwników itp.
Ogórek Cucumis
, rodzaj z rodziny dyniowatych, obejmujący kilka gat. jednorocznych roślin jednopiennych o kwiatach rozdzielnopłciowych; łodyga płożąca z wąsami czepnymi; liście 5-klapowe, szorstko owłosione; owoc - nibyjagoda, przeważnie barwy żółtej lub zielonej. Najważniejszymi gat. uprawnymi są melon oraz C. sativus, zw. pot. ogórkiem, pochodzący prawdopodobnie ze wsch. obszarów Indii; Ogórek jest to jedna z najstarszych roślin warzywnych, znana już w staroż. Grecji i Rzymie; obecnie rozpowszechniony (w uprawie polowej i w cieplarniach) na obszarach klimatu umiarkowanego i ciepłego, uprawiany dla owoców o dużej wartości dietetycznej (znaczna zawartość soli miner. i pektyn), do bezpośredniego spożycia, także na kwaszenie, konserwowanie i na korniszony
Ogrodnictwo
, hortologia, wyspecjalizowany dział , traktujący o hodowli i uprawie roślin sadowniczych, warzywnych i ozdobnych oraz projektowaniu, urządzaniu i pielęgnowaniu terenów zieleni, czyli architekturze krajobrazu, zwykle charakteryzujący się sporym nakładem środków produkcji, energii, budynków, pensji, a co za tym idzie - dużą wydajnością.
Ozime rośliny
, jednoroczne rośliny uprawne, które dla przebycia całego cyklu rozwojowego wymagają wernalizacji; w warunkach naturalnych wernalizacja roślin wysianych jesienią zachodzi w okresie zimy; jako ozime rośliny są uprawiane: żyto, odmiany ozime pszenicy i jęczmienia, rzepaku i rzepiku.
Papryka, Capsicum annuum,
jednoroczna roślina warzywna z rodziny psiankowatych, pochodzenia amer.; wys. łodygi 20-50 cm, niekiedy ponad 100 cm; liście jajowate, kwiaty białe, zielonkawe lub fioletowe; owoc - okrągła lub wydłużona, 2-3-komorowa czerwona jagoda, gładka lub żebrowana; liczne odmiany hod. uprawia się na obszarach klimatu ciepłego ze względu na owoce o dużej zawartości wit. C, prowit. A, sacharydów; owoce odmian tzw. słodkich, czerwone lub zielone, o małej zawartości alkaloidu kapsaicyny, spożywa się na surowo (sałatki) lub po ugotowaniu; z owoców odmian tzw. ostrych, o dużej zawartości kapsaicyny (zw. pieprzem tureckim) otrzymuje się przyprawę; uprawiana także jako roślina ozdobna (odmiany o małych owocach).
Pasternak, Pastinaca sativa,
dwuletnia roślina warzywna z rodziny selerowatych (baldaszkowate); liście pojedyncze pierzastozłożone; kwiatostan - baldach złożony o kwiatach obupłciowych i męskich; pasternak rośnie dziko, także uprawiany (w Polsce rozpowszechniony do XIX w.), ze względu na jadalny korzeń spichrzowy (wydłużony lub okrągły) z białym, pachnącym miąższem, zawierającym olejek eteryczny.
Pietruszka, Petroselinum sativum,
dwuletnia warzywna rolina przyprawowa z rodziny selerowatych (baldaszkowatych), pochodzšca z obszarów ródziemnomor.; wys. 5080 cm, licie 23-krotnie pierzaste; kwiaty zielonkawożółte w złożonych baldachach; owoc rozpadajšcy się na 2 rozłupki; korzenie i licie zawierajš olejek eteryczny o swoistym smaku, zapachu i właciwociach leczniczych. Rozróżnia się pietruszkę korzeniowš, o mięsistym, białawym korzeniu spichrzowym, dł. do 20 cm, i naciowš, wykształcajšcš dużš rozetę lici (o dużej zawartoci wit. C i ß-karotenu) i cienki rozwidlony korzeń
Pomidor, Lycopersicon
, rodzaj z rodziny psiankowatych; obejmuje kilka gat. jednorocznych lub wieloletnich rolin zielnych, pochodzšcych z Ameryki Pd.; największe znaczenie gosp. ma pomidor uprawny, L. esculentum, rolina jednoroczna, o liciach pojedynczych lub podwójnie pierzastodzielnych; kwiaty żółte, zebrane po kilka w bocznych, baldaszkowatych skrętkach; owoc kulista lub wydłużona jagoda barwy czerwonej; po sprowadzeniu do Europy był uprawiany jako rolina ozdobna i leczn., od XIX w. rozpowszechnił się także jako rolina warzywna; owoce zawierajš cukry, witaminy (B, C, PP, ß-karoten), kwasy org., sole miner. i in.; spożywane sš na surowo i w postaci przecierów, koncentratów, soków i in. Liczne odmiany hod. obejmujš formy wysokorosnšce i karłowe, wiotkie i sztywnołodygowe, o owocach różnej wielkoci i kształtu, barwy czerwonej, pomarańczowej, żółtej lub różowej. W Polsce uprawiany zarówno w polu jak i w cieplarniach.
Pomidory, Lycopersicon,
rodzaj z rodziny psiankowatych; obejmuje kilka gat. jednorocznych lub wieloletnich rolin zielnych, pochodzšcych z Ameryki Pd.; największe znaczenie gosp. ma pomidory uprawne, L. esculentum, rolina jednoroczna, o liciach pojedynczych lub podwójnie pierzastodzielnych; kwiaty żółte, zebrane po kilka w bocznych, baldaszkowatych skrętkach; owoc kulista lub wydłużona jagoda barwy czerwonej; po sprowadzeniu do Europy był uprawiany jako rolina ozdobna i leczn., od XIX w. rozpowszechnił się także jako rolina warzywna; owoce zawierajš cukry, witaminy (B, C, PP, ß-karoten), kwasy org., sole miner. i in.; spożywane sš na surowo i w postaci przecierów, koncentratów, soków i in. Liczne odmiany hod. obejmujš formy wysokorosnšce i karłowe, wiotkie i sztywnołodygowe, o owocach różnej wielkoci i kształtu, barwy czerwonej, pomarańczowej, żółtej lub różowej. W Polsce uprawiany zarówno w polu jak i w cieplarniach.
Profesjonalne nasiona kwiatów
służą do produkcji roślin ozdobnych do celów dekor. oraz dostosowanym do tych celów użytkowaniem; profesjonalne nasiona kwiatów służą do otrzymania roślin uprawianych na kwiaty cięte i w pojemnikach, także roślin do nasadzeń i rozmnażania (np. cebule, kłącza, rozsada, sadzonki, nasiona, materiał szkółkarski) zarówno w gruncie, jak i pod osłonami (szklarnie, tunele foliowe, inspekty). Rośliny ozdobne uprawiano już w staroż. Persji, Egipcie i Rzymie, w średniowieczu sadzono nasiona kwiatów w ogrodach przyklasztornych i król.; do rozwoju kwiaciarstwa przyczyniły się wyprawy krzyżowe, a w XVI i XVII w. - wyprawy handl. i podróżnicze, z których przywożono nowe, egzotyczne gat. roślin; od XIX w. powstawały wyspecjalizowane firmy ogrodn., które zajmowały się uprawą roślin ozdobnych, wymianą i zbytem, potem także hodowlą nowych odmian, m.in. przez selekcję mutantów, krzyżowanie różnych gat. i form.
Rabaty
- wąskie grządki kwiatowe w ogrodach. Sprzedajemy specjalne kwiaty na rabaty.
Rzepa, kapusta polna, Brassica rapa var. rapifera (B. campestris), dwuletnia roślina korzeniowa z rodzaju kapusta; liście lirowate, wcięte, szczeciniasto owłosione; korzeń spichrzowy wrzecionowaty, kulisty lub spłaszczony, o miąższu żółtawym lub białym, bogatym w wit. C, jadalny lub pastewny; owoc - długa łuszczyna; powszechnie uprawiana jako warzywo w staroż. Rzymie i Grecji, obecnie gł. we Francji, Niemczech, USA; w Polsce rozpowszechniona zwł. za Jagiellonów, obecnie o małym znaczeniu gosp., gł. jako pastewna roślina poplonowa; z rzepa. jest spokrewniony rzepik
Rzodkiew, Raphanus,
rodzaj z rodziny kapustowatych (krzyżowych), obejmujący 6 gat. jednorocznych, dwu- lub wieloletnich roślin zielnych, występujących w Eurazji; w Polsce jako pospolity chwast rośnie. Rzodkiew świrzepa, Raphanus raphanistrum, tzw. łopucha, gat. jednoroczny, wys. do 60 cm, o kwiatach bladożółtych, rzadziej białych. Jako roślinę warzywną, pastewną, też leczn., znaną już w czasach staroż., uprawia się rzodkiew zwyczajną, Raphanus sativus var. major, o liściach lirowatych, nieparzystosiecznych, pokrytych szorstkimi włoskami; jadalną częścią jest zgrubienie łodygowo-korzeniowe, różnego kształtu, zw. korzeniem (ważące 45-350 g), o skórce białej lub czarnej (rzodkiew czarna)
Sałata, Lactuca,
rodzaj z rodziny astrowatych (złożonych); 100 gat. jednorocznych lub dwuletnich roślin zielnych, występujących gł. na półkuli pn.; koszyczki kwiatowe niewielkie, zebrane w wiechę; owoc - niełupka; sałata zawiera sok mleczny mający, np. u sałaty jadowitej, Lactuca virosa, właściwości leczn. (tzw. lactucarium); w Polsce sałata kompasowa, Lactuca serriola (Lactuca scariola), roślina ruderalna, ma właściwość ustawiania liści łodygowych w płaszczyźnie południkowej.
Seler, Apium graveolens,
dwuletnia roślina z rodziny selerowatych (baldaszkowatych), szeroko rozpowszechniona w Europie i Azji; spichrzowy korzeń i liście (trójsieczne, lśniące, brzegiem wrębne) zawierają olejki eteryczne nadające im swoisty zapach i smak; kwiaty niepozorne, w drobnych baldachach; odmianę bot. - A.g. var. rapaceum - seler korzeniowy uprawia się (od XVIII w.) jako roślinę warzywną ze względu na mięsisty korzeń, o średnicy do 15 cm, spożywany na surowo, po ugotowaniu, w postaci marynat, a w Polsce gł. jako przyprawa do zup; ma też właściwości leczn. (moczopędne i przeciwreumatyczne); odmianę bot. - A.g. var. dulce - seler naciowy uprawia się na dużą skalę, zwł. w USA i W. Brytanii, ze względu na mięsiste ogonki liściowe; mniejsze znaczenie uprawowe ma odmiana bot. - A.g. var. secalinum - seler liściasty, o jadalnych, b. aromatycznych blaszkach liściowych.
Semo s.r.o.
jest wiodącą firmą hodowlano-nasienną w Republice Czeskiej. Specjalizuje się w nasionach warzyw.Najważniejszymi pozycjami są: pietruszka, koper, pasternak, pomidor, cebula, selery, rzodkiewka, papryka, ogórek, zielony groszek, sałaty.Działalność SEMO jest ukierunkowana na zaspokojenie potrzeb producenta warzyw oraz wzmocnienie jego pozycji na rynku. SEMO jest dumne z wysokiej jakości swoich nasion. Każde nasiono firmy SEMO musi i spełnia najwyższe wymagania jakościowe.Są one bardziej rygorystyczne niż standardy Unii Europejskiej, szczególnie, jeśli chodzi o siłę kiełkowania i czystość. Nasiona kategorii PROFI są przygotowywane wyłącznie z partii o najwyższej jakości.
Słonecznik, Helianthus,
rodzaj z rodziny astrowatych (złożonych); ok. 50 gat. roślin jednorocznych lub bylin, pochodzących gł. z Ameryki Pn.; największe znaczenie gosp. mają: oraz słonecznik zwyczajny, Helianthus annuus, roślina jednoroczna o łodydze (wys. 1,2-4 m) drewniejącej, pokrytej gęstymi włoskami; liście ogonkowe, sercowate, szorstkie; kwiatostan - koszyczek (średnicy do 70 cm), o kwiatach języczkowatych żółtych; owoc - niełupka; 2 podgat.: ssp. ornamentalis, rozgałęziony, uprawiany jako roślina ozdobna, oraz ssp. sativus, właściwy słonecznik uprawny, o licznych odmianach; nasiona odmian oleistych zawierają ok. 45-55% tłuszczu, są jadalne, służą do otrzymywania oleju słonecznikowego.
Sunrich Orange
- wysokość 100-150 cm, do uprawy zarówno w szklarni jak i w gruncie. Piękne kwiaty o średnicy 12-15 cm. Termin siewu: od grudnia do lipca. Okres uprawy: 60-65 dni. Odmiana nie wytwarzająca pyłku, o bardzo sztywnej łodydze, odpornej na zgięcia oraz trwałych kwiatostanach. Kup koniecznie Sunrich Orange.
Szałwia, Salvia,
bylina lub krzewinka z rodziny jasnotowatych (wargowych); ok. 500 gat., na całej kuli ziemskiej; liście pojedyncze lub pierzaste; kwiaty grzbieciste, barwne, zebrane w okółkowy kwiatostan szczytowy; w Polsce (zarośla, łąki, przydroża) 6 gat., najczęściej szałwia łąkowa, Salvia pratensis, wonna bylina o liściach sercowatojajowatych, pomarszczonych, kwiatach fioletowoniebieskich; szałwia lekarska, Salvia officinalis - silnie pachnąca, owłosiona, miododajna krzewinka, o kwiatach fioletowych; pochodzi z pd. Europy; powszechnie uprawiana w Europie (m.in. w Polsce) ze względu na dezynfekujący olejek eteryczny otrzymywany z eliptycznych liści; kilka gat. o dużych, jaskrawych kwiatach uprawia się jako gruntowe rośliny ozdobne, np. szałwia ogrodowa (od koloru kwiatów zw. czerwoną), Salvia splendens, z Brazylii.
TAKII
- W przypadku tej japońskiej firmy ponownie dużym zainteresowaniem cieszyło się, pokazane po raz pierwszy w zeszłym roku, osteospermum rozmnażane z nasion - seria Passion. Na razie oferowana w mieszance, zwraca uwagę dzięki atrakcyjnym barwom kwiatów (jasno- i ciemnoróżowe, fioletowe oraz białe).
Takstar cebula
- najwcześniejszy mieszaniec o terminie siewu od 15 marca.Charakterystyka: cebule bardzo wyrównane, kuliste o idealnie cienkiej szyjce, przeważająca wielkość 50/70 mm oraz 60/80 mm. Przeznaczenie: szczególnie rekomendowana do bezpośredniej sprzedaży na rynek hurtowy i detaliczny, zbiór czerwcowy na pęczki, w lipcu i sierpniu z łuską o jasno-brązawej barwie. Nadaje się do krótkiego przechowywania jeśli jest zebrana w odpowiednim terminie. W krajach UE uzyskuje się plon z hektara około 70-80 ton. Zaleca się deszczowanie przy długofalowych suszach. Duża odporność na fuzaryjną zgniliznę piętki cebuli.
Wczesne warzywa
Dużo mniej płacimy teraz za pomidory, ogórki, wczesną kapustę, ziemniaki, botwinkę, cebulę ze szczypiorem. Jest to efektem zmiany pogody. Kupuj wczesne warzywa.
